«Հիդրոօդերևութաբանության և մոնիթորինգի կենտրոն» ՊՈԱԿ-ը հոդված է հրապարակել «ԻՍԿ ԴՈՒՔ ԳԻՏԵ՞Ք, ՈՐ ԵՐԿԻՆՔԸ ԿԱՊՈՒՅՏ Է ՀԻՄՆԱԿԱՆՈՒՄ ՄԻ ՖԻԶԻԿԱԿԱՆ ԵՐևՈՒՅԹԻ ՊԱՏՃԱՌՈՎ, ՈՐԸ ԿՈՉՎՈՒՄ Է ՌԵԼԵՅԻ ՑՐՈՒՄ…» վերնագրով:
Ահա պարզ բացատրությունը․
Արևից եկող լույսը սպիտակ է թվում, բայց իրականում դա տարբեր ալիքների (գույների) խառնուրդ է։ Յուրաքանչյուր գույն ունի իր ալիքի երկարությունը՝
- Կապույտ և մանուշակագույն՝ կարճ ալիքներ
- Կարմիր և նարնջագույն՝ երկար ալիքներ
Երբ լույսը մտնում է Երկրի մթնոլորտ, այն փոխազդում է օդի մոլեկուլների (հիմնականում ազոտի և թթվածնի) հետ։ Այս մասնիկները շատ փոքր են՝ համեմատած լույսի ալիքի երկարության հետ։
Այստեղ է տեղի ունենում Ռելեյի ցրումը՝ Կարճ ալիք ունեցող լույսը (կապույտը) շատ ավելի ուժեղ է ցրվում, քան երկար ալիք ունեցողը (կարմիրը)։
Կապույտ գույնի լույսը ավելի հեշտ է ցրվում այս մասնիկների կողմից, քան մյուս գույները (օրինակ՝ կարմիրը), որովհետև դրա ալիքները ավելի կարճ են։ Արդյունքում՝ կապույտ լույսը տարածվում է ամբողջ երկնքում, և մենք տեսնում ենք երկինքը կապույտ։
Թեև մանուշակագույն լույսը նույնիսկ ավելի ուժեղ է ցրվում, մենք երկինքը տեսնում ենք կապույտ, որովհետև՝
- Արևը ավելի քիչ մանուշակագույն լույս է արտանետում
- Մեր աչքերը ավելի զգայուն են կապույտի նկատմամբ
- Մթնոլորտը որոշ մանուշակագույն ճառագայթներ կլանում է
Ինչու երկինքը ամենուր կապույտ է, քանի որ կապույտ լույսը ցրվում է բոլոր ուղղություններով, այն հասնում է մեր աչքերին երկնքի տարբեր կետերից։ Այդ պատճառով մենք տեսնում ենք ամբողջ երկինքը կապույտ, ոչ թե միայն Արևի շրջակայքը։